Zorg in Aalsmeer: ‘Euthanasie bij dieren is altijd verdrietig’

Iemand kwam met een goudvis die zo vreemd naar adem hapte…

Door: Jan Dreschler. Aansluitend aan een lang en flink uitgelopen spreekuur, met een kop koffie op een kruk in de behandelkamer, vertelt Petra de Vries (51) over haar werk. Als er één ding tijdens dat gesprek duidelijk wordt is dat haar grote liefde voor dieren.

Petra is al 22 jaar dierenarts. Zij werd geboren op een boerderij buiten Abcoude en vanaf haar vierde jaar was het haar droom om dierenarts te worden. Er was natuurlijke interesse voor boerderijdieren, “maar uiteindelijk” zegt ze “vond ik de omgang met mensen ook prettig en werd ik dierenarts voor gezelschapsdieren.”

Leven vol onvoorspelbaarheden
Jij kunt wel zo’n droom hebben, maar de vraag is dan of het ook realiteit wordt. Gelukkig kon Petra goed leren en werd ze meteen ingeloot bij de universiteit van Utrecht, de enige met een faculteit diergeneeskunde. Na de studie was ze in loondienst bij dierenartspraktijken in Den Haag en in Hoofddorp en in 2006 werd ze gevraagd te participeren in de dierenartsenpraktijk Westeinder in Aalsmeer. Uiteindelijk heeft ze in 2012 een deel van de praktijk overgenomen en vanaf 2020 is zij volledig eigenaar met twee vestigingen in Leimuiden en Aalsmeer. Een tweede dierenarts, Yvonne, kwam de praktijk versterken en er is een aantal paraveterinairen. In totaal zijn acht mensen werkzaam in de praktijk.

Het leven van een dierenarts is een druk leven en zit vol onvoorspelbaarheden. Afspraken in de ochtend worden gevolgd door operaties en na de middagpauze staan er weer nieuwe cliënten klaar. En altijd kan er een ‘spoedje’ tussendoor komen. Als het gaat om de behandelingen, dan is dat vaak vanwege allergieën of virusinfecties met braken en diarree. Ook vaccinaties zijn een belangrijk onderdeel.

Steentje in de keel
Gezelschapsdieren, daarbij gaat het om honden, katten, konijnen, cavia’s en hamsters. Als er een reptiel langskomt, wordt dat doorverwezen naar een specialist. Ofschoon er ook wel eens een goudvis op het spreekuur kwam die volgens de eigenaar zo vreemd naar adem hapte. “Ik gaf aan dat ik niet zoveel van goudvissen wist, maar ontdekte een steentje van de bodem van het aquarium achterin zijn keel, en met een pincet kon het gemakkelijk verwijderd worden. Zo kom je van alles tegen. Misschien dat ik, als ik met pensioen ga, nog wel eens een boek ga schrijven.”

Er is schaarste in de diergeneeskunde. Dat is in Aalsmeer niet zo dramatisch dat er nog een extra praktijk bij zou moeten komen, maar er is wel een personeelstekort. Als dat opgevuld zou worden, zouden praktijken meer kunnen doen dan nu. Toen vorige collega ermee stopte, duurde het acht maanden tot er een opvolger was.

‘Ik loop niet weg voor boosheid’
Hoe gaat Petra om met moeilijke situaties? “Eerlijkheid en nuchterheid zijn belangrijk in dit vak. Je moet reëel zijn over de mogelijkheden die er zijn. Sommigen hebben echt een diagnose nodig om vrede te hebben, bijvoorbeeld met euthanasie. Anderen hebben genoeg aan het woord van de dierenarts dat de situatie vermoedelijk uitzichtloos is. Ik probeer er altijd in samenspraak met het baasje uit te komen.”

Euthanasie bij dieren is altijd iets verdrietigs. Soms is het dier er volgens Petra wel aan toe maar is het baasje nog niet zover en is goede begeleiding belangrijk. Het komt ook voor dat het baasje er eerder aan toe is dan het dier. “Als het om gezonde dieren gaat, dan ga ik daar tegenin. Soms geeft dat ook wel boosheid en daar loop ik niet voor weg. Dat komt bijvoorbeeld nog wel eens voor bij jonge katjes die overal een plas doen. Ik kan me herinneren dat iemand met zo’n katje langskwam en ik dacht: dat is typisch een goeie kat voor mijn moeder. Het kostte enige overredingskracht, maar in haar nieuwe huis heeft de poes nooit meer geplast. Soms zijn dieren ergens gewoon niet op hun plaats, maar ze kunnen dat niet uiten behalve door dit soort gedrag.”

Verwaarlozing 
Waar de dierenarts ook voor kan komen te staan, is wanneer er sprake is van verwaarlozing of mishandeling. “Dan kom ik als dierenarts wel in actie en wordt de dierenlijn 144 ingeschakeld. De eigenaar kan dan een waarschuwing krijgen of het dier kan in beslag genomen worden.”

Net als in de humane gezondheidszorg kan er steeds meer, en dat maakt het vak aan de ene kant mooier, maar ook lastiger. De vraag is hoe je daarmee om moet gaan. Een MRI geeft een mooier plaatje dan een röntgenonderzoek, maar is wel ruim 1000 euro duurder. Mag je dat een eigenaar aandoen?

Rekeningen moeten wel betaald worden
Er zijn volgens Petra twee actuele ontwikkelingen in de diergeneeskunde. Het eerste is de komst van ketens die praktijken overnemen. De grootste daarvan is Evidensia met meer dan 300 vestigingen. Dat alles wordt heel zakelijk aangestuurd en leidt ook tot hogere tarieven. “Ik zou nooit met mijn praktijk onderdeel willen zijn van zo’n keten,” aldus Petra die tegelijkertijd ook mild is, “dit soort ketens biedt ook heel veel, bijvoorbeeld 24 uur spoedzorg. En dat is heel duur om in stand te houden. En er wordt veel gewerkt volgens protocollen, professioneler, maar ook duurder.”

Niet eerlijk
Een tweede beeld is dat de prijzen voor behandelingen in de diergeneeskunde zo gestegen zijn. Petra is totaal niet financieel gedreven, maar zit daar wel mee. De rekeningen moeten immers wel betaald worden. “Het lijkt wel alsof men zich bij de dierenarts niet realiseert dat alles in het leven duurder geworden is. Kijk maar naar de dagelijkse boodschappen. In de gezondheidszorg is dat in hoge mate zo, maar mensen zien dat vaak niet omdat alle rekeningen via de verzekering betaald worden. Bij de dierenarts betaal je het zelf en heb je de neiging het belachelijk duur te vinden. Maar dat is niet eerlijk,” aldus Petra die het vervelend vindt dat haar mooie vak daardoor op zo’n negatieve manier in het nieuws is.

‘Ik beweeg mee met het dier’
Petra gaat in alle opzichten voor dierenwelzijn. “In onze praktijk hebben we niet zo vaak te maken met angstige of agressieve dieren. Dat komt onder andere doordat we een vrij ruime behandelruimte hebben, waarin het dier altijd het gevoel heeft: ‘ik kan in geval van nood weg.’ Verder is het ook een kwestie van gedrag. Ik beweeg mee met het dier en pas me aan. Als een hond te angstig is om op de behandeltafel te zitten, dan ga ik bij hem op de grond zitten. Er zijn baasjes die het liefst niet op hun dagelijkse wandeling langs onze praktijk komen, omdat hun hond dan niet meer vooruit te branden is. Hij wil naar binnen, want daar krijgt hij altijd een koekje.”

(Foto’s: Jaap Maars)

In de serie Zorg in Aalsmeer verschenen deze artikelen:
De tandarts: ‘Pijn wordt dezelfde dag verholpen’
Maatschappelijk werk: ‘Welzijn voorkomt zorg’
‘Fysiotherapeuten zijn afgeknepen volkje’
‘Er zijn niet te weinig huisartsen, de hulpvragen zijn toegenomen’
 ‘Verloskunde in Aalsmeer goed geregeld’
Ontmoetingscentrum: ‘Nieuwe generatie met andere wensen’
Zorggroep Aelsmeer: ‘Denk na over je oude dag’
Zorgcentrum Kloosterhof : ‘Huisvesting is ons grootste probleem’